Skarpa zwałowa
Słownik kwalifikacji GIW.03 - Eksploatacja złóż metodą odkrywkową
Co to jest skarpa zwałowa?
Skarpa zwałowa to nachylona powierzchnia boczna zwałowiska, czyli miejsca, w którym odkłada się nadkład, skałę płonną lub inne masy ziemne usuwane podczas eksploatacji odkrywkowej. Jest elementem geometrycznym zwałowiska, podobnie jak półki, korony i podnóża skarp.
Gdzie występuje?
Skarpy zwałowe występują na:
- zwałowiskach zewnętrznych, tworzonych poza wyrobiskiem,
- zwałowiskach wewnętrznych, tworzonych w wyeksploatowanej części odkrywki,
- tymczasowych i stałych zwałach technologicznych.
Znaczenie w górnictwie odkrywkowym
Skarpa zwałowa musi być odpowiednio zaprojektowana i utrzymywana, ponieważ wpływa na stateczność zwałowiska. Zbyt strome nachylenie, zawodnienie lub niewłaściwe zagęszczenie materiału mogą prowadzić do osuwisk, obrywów albo spływów mas ziemnych.
W dokumentacji górniczej skarpy zwałowe oznacza się za pomocą znaków umownych. Ich rozpoznawanie jest ważne przy czytaniu map wyrobisk górniczych, planów ruchu zakładu górniczego oraz dokumentacji technicznej.
Na co zwrócić uwagę na rysunkach?
Przy identyfikowaniu skarpy zwałowej należy patrzeć, czy znak odnosi się do elementu zwałowiska, a nie do skarpy wyrobiskowej, granicy eksploatacji, drogi technologicznej czy innego obiektu. W pytaniach egzaminacyjnych poprawna odpowiedź często wynika z umiejętności odczytywania legendy map górniczych.