Granice wybuchowości
Słownik kwalifikacji GIW.05 - Obsługa maszyn i urządzeń do przeróbki mechanicznej kopalin
Czym są granice wybuchowości?
Granice wybuchowości określają zakres stężeń gazu, pary lub pyłu w powietrzu, przy którym mieszanina może ulec wybuchowi po zadziałaniu źródła zapłonu, np. iskry, płomienia lub gorącej powierzchni.
W praktyce wyróżnia się:
- dolną granicę wybuchowości (DGW) – najmniejsze stężenie substancji palnej w powietrzu, przy którym możliwy jest wybuch,
- górną granicę wybuchowości (GGW) – największe stężenie substancji palnej w powietrzu, przy którym wybuch jest jeszcze możliwy.
Poniżej DGW mieszanina jest zbyt uboga w gaz palny, a powyżej GGW zawiera zbyt mało tlenu, aby doszło do wybuchu.
Przykład: metan
Dla metanu zakres wybuchowości w powietrzu wynosi w przybliżeniu od 5% do 15% objętościowo. Oznacza to, że mieszanina metanu z powietrzem w tym zakresie jest niebezpieczna i może eksplodować.
Znaczenie w zakładach górniczych i przeróbczych
W zakładach związanych z wydobyciem i przeróbką kopalin kontrola stężenia gazów jest elementem bezpieczeństwa pracy. Szczególnie ważne jest monitorowanie metanu w kopalniach węgla kamiennego oraz w miejscach, gdzie może dochodzić do jego nagromadzenia.
Zapobieganie wybuchom
Podstawowe działania profilaktyczne to:
- wentylacja pomieszczeń i wyrobisk,
- stosowanie czujników metanu,
- eliminowanie źródeł zapłonu,
- przestrzeganie procedur BHP,
- używanie urządzeń w wykonaniu przeciwwybuchowym.