Hieroglify sedymentacyjne
Słownik kwalifikacji GIW.06 - Wykonywanie prac geologicznych
Hieroglify sedymentacyjne to wypukłe lub wklęsłe struktury zachowane na powierzchniach warstw skał osadowych. W geologii są ważne, ponieważ pomagają rozpoznać warunki powstawania osadu oraz ustalić, gdzie znajduje się spąg, czyli dolna powierzchnia warstwy.
Gdzie powstają hieroglify?
Hieroglify występują przede wszystkim na dolnych powierzchniach warstw, czyli na spągu warstwy. Jest to kluczowa informacja egzaminacyjna: nie tworzą się niezależnie od warstwowania ani na powierzchniach prostopadłych do warstwowania.
Często powstają wtedy, gdy prąd wody, zawiesina osadowa albo materiał transportowany po dnie pozostawia ślady w miękkim osadzie. Następnie ślady te zostają wypełnione kolejną warstwą osadu i utrwalone jako odlewy na spodzie warstwy.
Rodzaje hieroglifów
Do hieroglifów zalicza się między innymi:
- hieroglify prądowe - związane z działaniem prądu wody,
- hieroglify mechaniczne - powstałe np. przez toczenie, wleczenie lub uderzanie przedmiotów po dnie,
- hieroglify organiczne - ślady działalności organizmów, np. pełzania lub żerowania.
Znaczenie w geologii
Hieroglify są szczególnie przydatne w badaniach terenowych, ponieważ pozwalają:
- odróżnić strop od spągu warstwy,
- ustalić, czy warstwy leżą normalnie, czy zostały odwrócone tektonicznie,
- określić kierunek transportu materiału osadowego,
- interpretować środowisko sedymentacji.
Najważniejsze do zapamiętania
W pytaniach egzaminacyjnych najczęściej sprawdzana jest lokalizacja hieroglifów. Poprawna odpowiedź brzmi: hieroglify powstają na dolnych powierzchniach warstw.