Kosa
Słownik kwalifikacji GIW.06 - Wykonywanie prac geologicznych
Co to jest kosa?
Kosa to wąska, zwykle piaszczysta lub żwirowa forma akumulacji przybrzeżnej, wysunięta od brzegu w stronę morza, jeziora lub zatoki. Często ma kształt zakrzywionego języka lądu. Powstaje tam, gdzie materiał skalny jest transportowany wzdłuż brzegu i odkładany w miejscu spadku energii wody.
Jak powstaje kosa?
Proces tworzenia kosy przebiega etapami:
- Fale i prądy przybrzeżne przemieszczają piasek oraz żwir wzdłuż linii brzegowej.
- W miejscu zmiany kierunku wybrzeża lub osłabienia prądu materiał zaczyna się odkładać.
- Osad stopniowo narasta, tworząc wąski wał wysunięty w wodę.
- Koniec kosy może się zakrzywiać, jeśli działają na niego zmienne kierunki falowania lub prądów.
Cechy rozpoznawcze
Kosę można rozpoznać po tym, że:
- jest połączona z lądem tylko z jednej strony,
- ma wydłużony, wąski kształt,
- często występuje przy zatokach i ujściach rzek,
- powstaje przez akumulację, a nie przez niszczenie brzegu.
Kosa a mierzeja
Kosa jest formą wysuniętą w wodę i otwartą na jednym końcu. Jeśli taka forma rozrośnie się i odetnie zatokę lub zalew od morza, może utworzyć mierzeję.
Znaczenie egzaminacyjne
Na zdjęciach satelitarnych kosa wygląda jak jasny, wąski pas lądu narastający od wybrzeża. Jej genezę należy łączyć przede wszystkim z działalnością prądów morskich transportujących osad wzdłuż brzegu.