Przejdź do głównej treści
  1. Strona główna
  2. Słownik
  3. GIW.06
  4. Liliowce

Liliowce

Słownik kwalifikacji GIW.06 - Wykonywanie prac geologicznych

Liliowce to morskie szkarłupnie, czyli krewni jeżowców i rozgwiazd. Mimo nazwy nie są roślinami. W zapisie kopalnym najczęściej spotyka się nie całe osobniki, lecz fragmenty ich szkieletu, szczególnie człony łodyg.

Jak rozpoznać skamieniałości liliowców?

Najbardziej charakterystyczne są skamieniałe fragmenty łodyg, zbudowane z wielu ułożonych jeden na drugim członów. Wyglądają jak:

  • walcowate, prążkowane odcinki,
  • „stos monet” lub paciorki,
  • segmentowane rurki,
  • krążki z promienistą budową, czasem z otworem w środku.

Na rysunkach egzaminacyjnych liliowce często przedstawia się jako długie, członowane fragmenty zatopione w skale. To ważna cecha odróżniająca je od muszli małży, ramienionogów czy pancerzy trylobitów.

Występowanie

Liliowce żyły i żyją w środowisku morskim. Ich szczątki często występują w skałach wapiennych, ponieważ ich szkielety były zbudowane głównie z węglanu wapnia. Szczególnie liczne są w osadach paleozoicznych, m.in. syluru, dewonu i karbonu.

Znaczenie geologiczne

Skamieniałości liliowców pomagają rozpoznawać dawne środowiska morskie. Masowe nagromadzenia ich członów mogą tworzyć tzw. wapienie krynoidowe. W praktyce geologicznej rozpoznanie liliowców jest przydatne przy opisie próbek skalnych i profili litologicznych.

Odróżnianie od innych skamieniałości

  • Małże mają dwie muszle, zwykle bez członowanej łodygi.
  • Ramienionogi także mają muszle, ale o innej symetrii niż małże.
  • Trylobity mają segmentowany pancerz z wyraźną głową, tułowiem i ogonem.
  • Liliowce najczęściej rozpoznaje się po walcowatych, członowanych fragmentach łodyg.