Liliowce
Słownik kwalifikacji GIW.06 - Wykonywanie prac geologicznych
Liliowce to morskie szkarłupnie, czyli krewni jeżowców i rozgwiazd. Mimo nazwy nie są roślinami. W zapisie kopalnym najczęściej spotyka się nie całe osobniki, lecz fragmenty ich szkieletu, szczególnie człony łodyg.
Jak rozpoznać skamieniałości liliowców?
Najbardziej charakterystyczne są skamieniałe fragmenty łodyg, zbudowane z wielu ułożonych jeden na drugim członów. Wyglądają jak:
- walcowate, prążkowane odcinki,
- „stos monet” lub paciorki,
- segmentowane rurki,
- krążki z promienistą budową, czasem z otworem w środku.
Na rysunkach egzaminacyjnych liliowce często przedstawia się jako długie, członowane fragmenty zatopione w skale. To ważna cecha odróżniająca je od muszli małży, ramienionogów czy pancerzy trylobitów.
Występowanie
Liliowce żyły i żyją w środowisku morskim. Ich szczątki często występują w skałach wapiennych, ponieważ ich szkielety były zbudowane głównie z węglanu wapnia. Szczególnie liczne są w osadach paleozoicznych, m.in. syluru, dewonu i karbonu.
Znaczenie geologiczne
Skamieniałości liliowców pomagają rozpoznawać dawne środowiska morskie. Masowe nagromadzenia ich członów mogą tworzyć tzw. wapienie krynoidowe. W praktyce geologicznej rozpoznanie liliowców jest przydatne przy opisie próbek skalnych i profili litologicznych.
Odróżnianie od innych skamieniałości
- Małże mają dwie muszle, zwykle bez członowanej łodygi.
- Ramienionogi także mają muszle, ale o innej symetrii niż małże.
- Trylobity mają segmentowany pancerz z wyraźną głową, tułowiem i ogonem.
- Liliowce najczęściej rozpoznaje się po walcowatych, członowanych fragmentach łodyg.