Lopolit

Lopolit to zgodna intruzja magmowa o kształcie niecki lub misy. Powstaje wtedy, gdy magma wciska się między warstwy skalne, a jej masa powoduje ugięcie skał ku dołowi. Na przekroju geologicznym lopolit przypomina szeroką, wklęsłą soczewę.

Cechy rozpoznawcze

Lopolit można rozpoznać po kilku elementach:

• ma kształt misowaty, wklęsły ku górze,
• jest zwykle zgodny z uławiceniem, czyli układa się równolegle do warstw otaczających,
• jego środkowa część jest obniżona,
• może mieć dużą rozciągłość poziomą,
• często jest zasilany od dołu kanałem magmowym.

W pytaniach egzaminacyjnych lopolit bywa przedstawiany jako intruzja, która deformuje warstwy skalne w dół, tworząc strukturę podobną do synkliny, ale powstałą wskutek wtargnięcia magmy.

Lopolit a podobne intruzje

Najczęściej mylone formy to:

• sill – płaska intruzja zgodna, ułożona równolegle do warstw,
• dajka – intruzja niezgodna, przecinająca warstwy skalne,
• lakolit – intruzja zgodna, ale wypukła ku górze, unosząca nadległe warstwy,
• lopolit – intruzja zgodna, wklęsła, powodująca ugięcie warstw ku dołowi.

Jak zapamiętać?

Lakolit tworzy „kopułę”, a lopolit „misę”. Jeśli na przekroju intruzja jest szeroka i zapada się w części środkowej, prawidłową odpowiedzią jest lopolit.