Obsypywanie się ścian otworu wiertniczego

Obsypywanie się ścian otworu wiertniczego to awaria lub komplikacja wiertnicza polegająca na odspajaniu się fragmentów skał albo gruntu ze ścian otworu i ich opadaniu do przestrzeni otworowej. Może prowadzić do zasypywania dna otworu, utrudnienia cyrkulacji płuczki oraz unieruchomienia przewodu wiertniczego.

Typowe objawy

Do najważniejszych objawów należą:
- gwałtowny wzrost ciśnienia tłoczenia płuczki,
- pogorszenie lub zanik cyrkulacji płuczki,
- zwiększona ilość zwiercin i okruchów skalnych w płuczce,
- trudności z obracaniem lub podnoszeniem przewodu,
- przychwycenie albo unieruchomienie przewodu wiertniczego.

W pytaniach egzaminacyjnych zestaw: nagły wzrost ciśnienia tłoczenia + utrata cyrkulacji + unieruchomienie przewodu najczęściej wskazuje właśnie na obsypanie się ścian otworu.

Przyczyny

Obsypywanie może być skutkiem:
- wiercenia w skałach słabo zwięzłych, spękanych lub ilastych,
- nieodpowiednich parametrów płuczki wiertniczej,
- zbyt małej gęstości płuczki i niewystarczającego podparcia ścian otworu,
- drgań przewodu wiertniczego,
- zbyt długiego pozostawienia otworu bez zabezpieczenia.

Dlaczego rośnie ciśnienie tłoczenia?

Oderwany materiał może zwężać przestrzeń przepływu płuczki lub blokować pierścień między przewodem a ścianą otworu. Pompy muszą wtedy pokonać większy opór przepływu, co powoduje wzrost ciśnienia. W skrajnym przypadku dochodzi do zaniku cyrkulacji i przychwycenia przewodu.

Zapobieganie

Stosuje się m.in. właściwie dobraną płuczkę, kontrolę jej gęstości i lepkości, odpowiednią prędkość wiercenia, regularne oczyszczanie otworu oraz szybkie rurowanie odcinków niestabilnych.