Sfaleryt i wurcyt
Słownik kwalifikacji GIW.06 - Wykonywanie prac geologicznych
Sfaleryt i wurcyt to minerały o tym samym wzorze chemicznym: ZnS, czyli siarczek cynku. Różnią się jednak budową wewnętrzną kryształów, dlatego są przykładem odmian polimorficznych tej samej substancji.
Sfaleryt
Sfaleryt, nazywany też blendą cynkową, jest najważniejszą rudą cynku. Krystalizuje w układzie regularnym. Może mieć barwę żółtą, brunatną, czarną lub czerwonawą. Często występuje razem z galeną, pirytem, chalkopirytem i minerałami węglanowymi.
Najważniejsze cechy sfalerytu:
- wzór chemiczny: ZnS,
- układ krystalograficzny: regularny,
- znaczenie gospodarcze: główna ruda cynku,
- grupa: siarczki.
Wurcyt
Wurcyt również ma wzór ZnS, ale krystalizuje w układzie heksagonalnym. Jest więc inną odmianą strukturalną siarczku cynku. W przyrodzie występuje rzadziej niż sfaleryt.
Najważniejsze cechy wurcytu:
- wzór chemiczny: ZnS,
- układ krystalograficzny: heksagonalny,
- jest polimorfem sfalerytu,
- należy do minerałów siarczkowych.
Znaczenie egzaminacyjne
Jeżeli w pytaniu pojawia się informacja, że sfaleryt ma wzór ZnS, to minerałem o takim samym wzorze jest wurcyt. Pozostałe typowe odpowiedzi mają inne wzory: piryt to FeS₂, galena to PbS, a kalcyt to CaCO₃.
Warto zapamiętać: sfaleryt i wurcyt = ZnS, ale różna struktura krystaliczna.