Wapienie skrasowiałe
Słownik kwalifikacji GIW.06 - Wykonywanie prac geologicznych
Czym są wapienie skrasowiałe?
Wapienie skrasowiałe to wapienie, które zostały częściowo rozpuszczone przez wodę zawierającą dwutlenek węgla. W wyniku tego procesu powstają szczeliny, kawerny, pustki, kanały krasowe oraz nierówne powierzchnie rozmycia.
Proces ten nazywa się krasowieniem i zachodzi głównie w skałach węglanowych, takich jak wapienie i dolomity.
Jak rozpoznać wapienie skrasowiałe w profilu?
W profilu litologicznym lub odsłonięciu mogą być oznaczane przez:
- symbole pustek lub kawern w obrębie wapieni,
- nieregularne szczeliny i kanały,
- zagłębienia w skale,
- miejscami wypełnienia ilaste, zwietrzelinowe lub terra rossa,
- nierówną powierzchnię stropu lub spągu warstwy.
W pytaniach egzaminacyjnych ważne jest, że pustki w wapieniu najczęściej wskazują na proces krasowy, a więc na wapienie skrasowiałe.
Jak powstają?
Woda opadowa łączy się z dwutlenkiem węgla i tworzy słaby kwas węglowy. Taka woda rozpuszcza kalcyt budujący wapienie:
- powiększa szczeliny,
- tworzy jamy i kawerny,
- rozwija systemy podziemnego przepływu wód.
Znaczenie praktyczne
Wapienie skrasowiałe są ważne w geologii inżynierskiej i hydrogeologii, ponieważ mogą powodować:
- dużą przepuszczalność skał,
- szybki przepływ wód podziemnych,
- ryzyko zapadlisk,
- trudności przy wierceniach i fundamentowaniu.
Nie mylić z innymi określeniami
- Wapienie dolomityczne zawierają domieszkę dolomitu.
- Wapienie bioturbacyjne mają ślady działalności organizmów w osadzie.
- Wapienie tempestytowe powstały w wyniku działania sztormów.
Jeżeli w profilu widoczne są pustki i kanały w wapieniu, najtrafniejsze określenie to wapienie skrasowiałe.