Powierzchnia wierzchowiny zwałowiska
Słownik kwalifikacji GIW.07 - Organizacja i prowadzenie eksploatacji złóż metodą odkrywkową
Wierzchowina zwałowiska to górna, najczęściej płaska część zwałowiska. Jej powierzchnię oblicza się z wymiarów podstawy zwałowiska, wysokości oraz kąta nachylenia skarp.
W zadaniach egzaminacyjnych często zakłada się, że zwałowisko ma kształt bryły o płaskiej wierzchowinie i jednakowym nachyleniu skarp ze wszystkich stron.
Zasada obliczeń
Jeżeli znane są:
- długość i szerokość obszaru podstawy, np. L × B,
- wysokość zwałowiska h,
- kąt nachylenia skarpy α,
to najpierw należy obliczyć poziome odsunięcie skarpy:
a = h / tg α
Następnie od każdego wymiaru podstawy odejmuje się podwójne odsunięcie, ponieważ skarpa występuje z dwóch stron:
Lw = L - 2a
Bw = B - 2a
Powierzchnia wierzchowiny wynosi:
P = Lw × Bw
Przykład
Dane:
- obszar podstawy: 240 × 240 m,
- wysokość: h = 20 m,
- kąt nachylenia skarpy: 45°.
Dla kąta 45° wartość tg 45° = 1, więc:
a = 20 / 1 = 20 m
Wymiar wierzchowiny:
240 - 2 × 20 = 200 m
Powierzchnia wierzchowiny:
P = 200 × 200 = 40 000 m²
Ważne
Najczęstszy błąd polega na odjęciu wysokości tylko raz od wymiaru podstawy. Należy pamiętać, że skarpy zmniejszają wymiar wierzchowiny z obu stron, dlatego odejmuje się 2a.