Katatermometr

Słownik kwalifikacji GIW.09 - Organizacja i prowadzenie eksploatacji podziemnej złóż

Co to jest katatermometr?

Katatermometr to przyrząd stosowany do pomiaru intensywności chłodzenia, czyli zdolności powietrza do odbierania ciepła z powierzchni ciała lub elementu pomiarowego. W górnictwie podziemnym wykorzystuje się go przy ocenie warunków klimatycznych w wyrobiskach.

Zasada działania

Katatermometr przypomina wydłużony termometr cieczowy. Przed pomiarem ogrzewa się jego zbiorniczek, a następnie zawiesza przyrząd w badanym miejscu. Mierzy się czas, w jakim ciecz w kapilarze ochładza się między określonymi kreskami, najczęściej w zakresie około 38°C do 35°C.

Im krótszy czas chłodzenia, tym większa intensywność chłodzenia powietrza.

Co wpływa na wynik pomiaru?

Na intensywność chłodzenia wpływają jednocześnie:
- temperatura powietrza,
- prędkość przepływu powietrza,
- wilgotność,
- promieniowanie cieplne otoczenia.

Dlatego katatermometr nie mierzy tylko temperatury, lecz ocenia łączny wpływ warunków klimatycznych na odczuwanie ciepła i chłodzenia.

Znaczenie egzaminacyjne

Jeżeli na rysunku widoczny jest podłużny szklany przyrząd przypominający specjalny termometr, używany w wyrobisku do oceny warunków cieplnych, należy kojarzyć go z pomiarem intensywności chłodzenia.

Katatermometr nie służy do pomiaru:
- ciśnienia powietrza kopalnianego,
- składu powietrza kopalnianego,
- temperatury skał.

W pytaniu egzaminacyjnym poprawna odpowiedź to: intensywność chłodzenia.