Metan
Słownik kwalifikacji GIW.11 - Organizacja procesu przeróbki kopalin stałych
Metan (CH₄) to najprostszy węglowodór, czyli związek organiczny zbudowany z węgla i wodoru. Jest gazem palnym, bezbarwnym i bezwonnym. W pytaniach egzaminacyjnych ważne jest skojarzenie: organiczny gaz palny = metan.
Dlaczego metan jest gazem organicznym?
Związki organiczne to głównie związki węgla, szczególnie zawierające wiązania węgiel–wodór. Metan ma wzór CH₄, więc spełnia ten warunek. Dla porównania:
- tlenek węgla (CO) zawiera węgiel, ale jest związkiem nieorganicznym,
- siarkowodór (H₂S) nie zawiera węgla,
- tlenek azotu (NO) jest nieorganicznym tlenkiem azotu.
Właściwości metanu
Metan:
- jest łatwopalny,
- tworzy mieszaniny wybuchowe z powietrzem,
- jest lżejszy od powietrza,
- może występować w kopalniach węgla kamiennego jako tzw. gaz kopalniany,
- spala się z wydzieleniem dużej ilości ciepła.
Znaczenie w przeróbce kopalin
W zakładach związanych z węglem metan jest istotny głównie ze względów bezpieczeństwa pracy. Jego obecność może zwiększać ryzyko pożaru lub wybuchu, szczególnie w połączeniu z pyłem węglowym i niewłaściwą wentylacją.
Jak zapamiętać?
Jeżeli w odpowiedziach pojawia się metan, a pytanie dotyczy organicznego gazu palnego, to najczęściej właśnie on jest poprawną odpowiedzią. Metan to typowy przykład palnego węglowodoru gazowego.