Operacje otwartego rynku to działania banku centralnego polegające na kupnie lub sprzedaży papierów wartościowych, najczęściej obligacji skarbowych/rządowych. Ich celem jest wpływanie na ilość pieniądza w obiegu oraz płynność sektora bankowego.
Sprzedaż obligacji przez bank centralny
Gdy bank centralny chce zmniejszyć ilość pieniądza w obiegu, oferuje obligacje rządowe na sprzedaż. Banki komercyjne lub inni inwestorzy kupują te obligacje i płacą za nie pieniędzmi. W efekcie pieniądz trafia do banku centralnego i zostaje wycofany z rynku.
Skutek:
- mniej pieniądza w obiegu,
- mniejsza płynność banków,
- trudniejszy dostęp do kredytu,
- ograniczenie presji inflacyjnej.
Kupno obligacji przez bank centralny
Jeżeli bank centralny chce zwiększyć ilość pieniądza w obiegu, kupuje obligacje od banków lub inwestorów. W zamian przekazuje im pieniądze, które trafiają na rynek.
Skutek:
- więcej pieniądza w obiegu,
- większa płynność banków,
- łatwiejszy dostęp do kredytu,
- pobudzenie gospodarki.
Ważne na egzaminie
Zapamiętaj prostą zasadę:
- bank centralny sprzedaje obligacje → pieniądz znika z obiegu,
- bank centralny kupuje obligacje → pieniądz trafia do obiegu.
Dlatego w pytaniu o zmniejszenie ilości pieniądza w obiegu poprawną odpowiedzią jest: bank centralny oferuje obligacje rządowe na sprzedaż.