Krwotok tętniczy to bardzo niebezpieczne krwawienie, w którym krew wypływa pod dużym ciśnieniem, często pulsacyjnie, zgodnie z rytmem serca. Krew jest zwykle jasnoczerwona. W gastronomii może dojść do takiego urazu np. podczas obsługi krajalnicy, noża, kutra lub innych ostrych urządzeń.
Najważniejsza zasada
W przypadku rany ciętej kończyny z krwotokiem tętniczym należy jak najszybciej zahamować krwawienie przez bezpośredni ucisk rany. W pytaniach egzaminacyjnych poprawną odpowiedzią jest zwykle: nałożenie jałowego opatrunku uciskowego na ranę.
Nie zakłada się opatrunku poniżej rany, ponieważ nie zatrzyma to skutecznie wypływu krwi tętniczej.
Kolejność postępowania
- Zadbaj o bezpieczeństwo – wyłącz urządzenie, np. krajalnicę, i załóż rękawiczki ochronne, jeśli są dostępne.
- Uciśnij ranę – najlepiej jałową gazą lub opatrunkiem.
- Załóż jałowy opatrunek uciskowy bezpośrednio na ranę.
- Unieś kończynę, jeśli nie podejrzewa się złamania i można to zrobić bezpiecznie.
- Wezwij pomoc medyczną – numer 112 lub 999, szczególnie przy silnym krwawieniu.
- Obserwuj poszkodowanego – kontroluj przytomność i oddech, zabezpiecz przed wychłodzeniem.
Czego nie robić?
- Nie schładzać rany zimną wodą jako podstawowego działania.
- Nie zdejmować przesiąkniętego opatrunku – należy dołożyć kolejne warstwy.
- Nie tracić czasu na przemywanie głębokiej, silnie krwawiącej rany.
- Nie zakładać ucisku poniżej miejsca zranienia.
Do zapamiętania na egzamin
Przy krwotoku tętniczym najważniejsze jest szybkie zatrzymanie krwawienia, czyli jałowy opatrunek uciskowy na ranę.