Surowica przeciwtężcowa to preparat stosowany w profilaktyce tężca u osób, które doznały rany szczególnie narażonej na zakażenie. W pytaniach egzaminacyjnych często pojawia się sytuacja: rana zabrudzona ziemią, kurzem, pyłem, nawozem lub rdzą. Takie zanieczyszczenia mogą zawierać laseczki tężca.
Dlaczego ziemia i kurz są groźne?
Tężec wywołuje bakteria Clostridium tetani. Jej przetrwalniki mogą znajdować się w glebie, kurzu i odchodach zwierząt. Do zakażenia może dojść szczególnie wtedy, gdy rana jest głęboka, kłuta, zabrudzona lub niedokładnie oczyszczona.
Co należy zrobić przy ranie zanieczyszczonej ziemią?
W ramach pierwszej pomocy należy:
- przemyć ranę czystą wodą, jeśli jest to możliwe,
- usunąć widoczne zanieczyszczenia z powierzchni rany,
- zabezpieczyć ranę jałowym opatrunkiem,
- skierować poszkodowanego do lekarza.
Lekarz decyduje o podaniu preparatu przeciwtężcowego, np. surowicy lub immunoglobuliny przeciwtężcowej, a także o ewentualnym szczepieniu przypominającym.
Najważniejsze na egzaminie
Jeżeli rana jest zanieczyszczona ziemią lub kurzem, osoba poszkodowana powinna bezwzględnie otrzymać ochronę przeciwtężcową. W podanym pytaniu prawidłowa odpowiedź to: otrzymać surowicę przeciwtężcową.
Nie stosuje się w tym celu aspiryny, kropli uspokajających ani surowicy przeciwbłoniczej.