Wartość energetyczna składników odżywczych

Wartość energetyczna informuje, ile energii organizm może uzyskać z danego składnika pokarmowego. W gastronomii i dietetyce najczęściej podaje się ją w kilokaloriach (kcal) lub kilodżulach (kJ).

Ile energii dostarczają składniki pokarmowe?

Najważniejsze wartości do zapamiętania:

• 1 g węglowodanów = 4 kcal
• 1 g białka = 4 kcal
• 1 g tłuszczu = 9 kcal
• 1 g alkoholu etylowego = 7 kcal

W pytaniach egzaminacyjnych często trzeba obliczyć masę składnika potrzebną do uzyskania określonej ilości energii.

Jak wykonać obliczenie?

Stosuje się prosty wzór:

masa składnika w gramach = energia w kcal ÷ wartość energetyczna 1 g składnika

Przykład dla węglowodanów:

400 kcal ÷ 4 kcal/g = 100 g

Oznacza to, że aby dostarczyć organizmowi 400 kcal energii z węglowodanów, należy spożyć 100 g węglowodanów.

Typowy błąd egzaminacyjny

Uczniowie często mylą wartość energetyczną węglowodanów z tłuszczami. Tłuszcze są ponad dwa razy bardziej kaloryczne niż węglowodany, dlatego 400 kcal z tłuszczu odpowiadałoby około 44 g tłuszczu, a nie 100 g.

Do zapamiętania

Na egzaminie warto zapamiętać prosty skrót: 4-4-9, czyli:

• węglowodany — 4 kcal/g,
• białka — 4 kcal/g,
• tłuszcze — 9 kcal/g.