Jod jest składnikiem mineralnym niezbędnym do prawidłowej pracy tarczycy. Tarczyca wykorzystuje jod do produkcji hormonów: tyroksyny (T4) i trójjodotyroniny (T3). Hormony te regulują tempo przemiany materii, wpływają na wzrost, rozwój układu nerwowego, temperaturę ciała i gospodarkę energetyczną organizmu.
Skutki niedoboru jodu
Niedobór jodu może prowadzić do zaburzeń pracy tarczycy, przede wszystkim do:
- niedoczynności tarczycy,
- powiększenia tarczycy, czyli woła,
- spowolnienia metabolizmu,
- senności, osłabienia i uczucia zimna,
- problemów z koncentracją,
- zaburzeń rozwoju u dzieci.
W pytaniach egzaminacyjnych należy zapamiętać prostą zależność: niedobór jodu jest jedną z przyczyn niedoczynności tarczycy.
Źródła jodu w żywności
Najważniejsze źródła jodu to:
- ryby morskie,
- owoce morza,
- algi morskie,
- mleko i przetwory mleczne,
- jaja,
- sól jodowana.
W Polsce duże znaczenie ma stosowanie soli jodowanej, ponieważ naturalna zawartość jodu w glebie i wodzie w wielu regionach jest niewielka.
Nadmiar jodu
Zarówno niedobór, jak i nadmiar jodu mogą być niekorzystne. Nadmierna podaż jodu może zaburzać pracę tarczycy, zwłaszcza u osób z chorobami tego gruczołu. W żywieniu najważniejsze jest więc dostarczanie jodu w ilościach zgodnych z normami żywienia.