Tabele zamiany produktów spożywczych
Słownik kwalifikacji HGT.12 - Organizacja żywienia i usług gastronomicznych
Tabele zamiany produktów spożywczych służą do przeliczania jednej grupy produktów na inną, tak aby zachować zbliżoną wartość żywieniową, energetyczną lub technologiczną posiłku. W gastronomii i dietetyce wykorzystuje się je m.in. przy planowaniu jadłospisów, zamianie dodatków skrobiowych, pieczywa, kasz, ryżu, makaronu czy ziemniaków.
Jak korzystać z tabeli zamiany?
Najczęściej tabela podaje równoważność dla 100 g produktu wyjściowego. Aby obliczyć ilość produktu zamiennego, należy:
- sprawdzić przelicznik w tabeli,
- ustalić ilość produktu wyjściowego,
- zastosować proporcję,
- przeliczyć jednostki, np. gramy na kilogramy.
Przykład
Jeśli tabela podaje, że 100 g kaszy odpowiada 135 g chleba, to oznacza, że chleb stanowi 1,35 masy kaszy:
- 100 g kaszy → 135 g chleba,
- 1 g kaszy → 1,35 g chleba,
- 2000 g kaszy → 2000 × 1,35 = 2700 g chleba.
Ponieważ 2700 g = 2,70 kg, to 2 kg kaszy odpowiada 2,70 kg chleba.
Najczęstszy błąd
Częstym błędem jest nieuwzględnienie jednostek masy. Przed obliczeniami warto zamienić kilogramy na gramy albo po obliczeniach gramy na kilogramy. Dzięki temu wynik będzie zgodny z jednostką podaną w odpowiedziach egzaminacyjnych.