System szesnastkowy

Słownik kwalifikacji INF.02 - Administracja i eksploatacja systemów komputerowych, urządzeń peryferyjnych i lokalnych sieci komputerowych

System szesnastkowy to pozycyjny system liczbowy o podstawie 16. Oznacza to, że do zapisu liczb używa się szesnastu symboli:

  • cyfr: 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9
  • liter: A, B, C, D, E, F

Litery oznaczają wartości większe od 9:

ZnakWartość dziesiętna
A10
B11
C12
D13
E14
F15

Jak rozpoznać zapis szesnastkowy?

W zadaniach egzaminacyjnych podstawa systemu często jest zapisywana jako indeks dolny, np.:

1028₁₆

Oznacza to, że liczba 1028 jest zapisana w systemie o podstawie 16, czyli w systemie szesnastkowym.

Spotyka się też inne oznaczenia liczb szesnastkowych:

  • 0x1028 — często w programowaniu,
  • 1028h — spotykane w asemblerze i dokumentacji technicznej,
  • #1028 — czasem w zapisie kolorów lub danych technicznych.

Dlaczego system szesnastkowy jest ważny w informatyce?

System szesnastkowy jest wygodny, ponieważ jedna cyfra szesnastkowa odpowiada dokładnie 4 bitom. Dzięki temu łatwo zapisuje się dane binarne w krótszej postaci.

Przykład:

1111₂ = F₁₆
1010₂ = A₁₆

System szesnastkowy jest używany m.in. przy adresach pamięci, kolorach RGB, kodach błędów, adresach MAC i analizie danych binarnych.