Złośliwe oprogramowanie, czyli malware, to program lub fragment kodu utworzony w celu uszkodzenia systemu, kradzieży danych, szpiegowania użytkownika albo przejęcia kontroli nad komputerem. Malware może działać jawnie, np. blokując dostęp do plików, albo ukrycie, np. zapisując wpisywane hasła.
Przykłady złośliwego oprogramowania
- wirus - dołącza się do plików i rozprzestrzenia po uruchomieniu,
- robak - rozprzestrzenia się samodzielnie przez sieć,
- trojan - udaje przydatny program, ale wykonuje szkodliwe działania,
- ransomware - szyfruje pliki i żąda okupu,
- spyware - szpieguje aktywność użytkownika,
- keylogger - zapisuje naciskane klawisze, np. hasła.
Jak malware trafia na komputer?
Najczęstsze źródła infekcji to podejrzane załączniki e-mail, fałszywe aktualizacje, pirackie programy, niebezpieczne strony internetowe, zainfekowane nośniki USB oraz pobieranie plików z niepewnych źródeł.
Jak się chronić?
Podstawową ochroną jest aktualny program antywirusowy. Ważne są też aktualizacje systemu i aplikacji, ostrożność przy otwieraniu plików, używanie legalnego oprogramowania oraz regularne kopie zapasowe. Kopia zapasowa nie blokuje infekcji, ale pomaga odzyskać dane po ataku, np. ransomware.
Najważniejsze na egzaminie
Gdy pytanie dotyczy bezpośredniej ochrony przed złośliwym oprogramowaniem, najczęściej należy wskazać program antywirusowy z aktualnymi bazami zagrożeń.