Co to jest FTP?
FTP (File Transfer Protocol) to protokół służący do przesyłania plików między klientem a serwerem w sieci TCP/IP. Jest często spotykany w pytaniach egzaminacyjnych dotyczących usług sieciowych i numerów portów.
Porty używane przez FTP
FTP korzysta z dwóch rodzajów połączeń:
- port 21/TCP – kanał sterujący, czyli przesyłanie poleceń FTP, np. logowanie, zmiana katalogu, żądanie pobrania pliku,
- port 20/TCP – kanał danych w trybie aktywnym, używany do przesyłania plików i list katalogów.
Najważniejsza informacja egzaminacyjna: standardowy port do przesyłania poleceń FTP to 21/TCP.
Kanał sterujący i kanał danych
W FTP połączenie sterujące jest utrzymywane przez cały czas trwania sesji. To przez nie klient wysyła komendy do serwera, np. USER, PASS, LIST, RETR, STOR.
Dane, takie jak pliki lub lista katalogów, przesyłane są osobnym połączeniem danych. Sposób jego zestawiania zależy od trybu pracy FTP.
Tryb aktywny i pasywny
- Tryb aktywny – serwer inicjuje połączenie danych do klienta, zwykle z portu 20.
- Tryb pasywny – klient inicjuje oba połączenia do serwera; ten tryb jest częściej używany za NAT-em i firewallami.
Bezpieczeństwo
Klasyczny FTP nie szyfruje danych ani haseł. Bezpieczniejsze alternatywy to:
- FTPS – FTP z szyfrowaniem TLS,
- SFTP – przesyłanie plików przez SSH, zwykle port 22/TCP.
Do zapamiętania
Na egzaminie warto kojarzyć:
- FTP command/control: 21,
- FTP data w trybie aktywnym: 20,
- SMTP: 25,
- POP3: 110.