Cetyniec większy (Tomicus piniperda) to chrząszcz z rodziny kornikowatych, zaliczany do szkodników wtórnych sosny. Atakuje głównie drzewa osłabione, świeżo ścięte, złomy, wywroty oraz drewno nieokorowane pozostawione w lesie.
Znaczenie gospodarcze
Szkodnik rozwija się pod korą, gdzie samice zakładają chodniki macierzyste. Larwy drążą chodniki larwalne, uszkadzając łyko i kambium. W większym nasileniu może przyczyniać się do zamierania osłabionych sosen.
Dorosłe chrząszcze odbywają także żer uzupełniający w młodych pędach sosny. Powoduje to ich usychanie i opadanie, co obniża przyrost i osłabia drzewa.
Zwalczanie i ograniczanie liczebności
W ochronie lasu stosuje się m.in.:
- szybkie usuwanie drzew zasiedlonych,
- wywożenie lub korowanie surowca,
- utrzymywanie higieny lasu,
- wykładanie drzew pułapkowych.
Ważny termin egzaminacyjny: korowanie drzew pułapkowych na cetyńca większego wykonuje się, gdy chodniki macierzyste osiągną około 8 cm długości. Zbyt późne korowanie może dopuścić do zakończenia rozwoju owadów i wylotu młodego pokolenia.
Do zapamiętania
Cetyniec większy = szkodnik wtórny sosny, kambiofag, rozwija się pod korą, a drzewa pułapkowe należy korować przy chodnikach macierzystych długości około 8 cm.