Profilaktyka w ochronie lasu to działania zapobiegawcze, których celem jest zwiększenie odporności drzewostanu zanim wystąpią szkody powodowane przez owady, grzyby, zwierzynę, wiatr, suszę lub inne czynniki stresowe.
W pytaniach egzaminacyjnych ważne jest odróżnienie profilaktyki od działań interwencyjnych. Profilaktyka wzmacnia las jako ekosystem, natomiast zabiegi interwencyjne usuwa się już istniejące zagrożenie.
Przykłady działań profilaktycznych
Do działań profilaktycznych zalicza się m.in.:
- wprowadzanie podszytów, które poprawiają mikroklimat i utrudniają masowy rozwój szkodników,
- dobór gatunków drzew zgodnych z siedliskiem,
- zakładanie drzewostanów mieszanych zamiast jednogatunkowych monokultur,
- utrzymywanie właściwego zwarcia i struktury drzewostanu,
- ochrona pożytecznych organizmów, np. ptaków owadożernych i mrówek,
- prawidłowe wykonywanie zabiegów pielęgnacyjnych.
Czego nie mylić z profilaktyką?
Nie każde działanie ochronne jest profilaktyką. Przykładowo:
- usuwanie drzew zasiedlonych to zabieg sanitarny lub zwalczający,
- moczenie sadzonek w insektycydzie to ochrona chemiczna,
- zabezpieczanie sadzonek repelentem chroni przed zgryzaniem, ale nie jest typowym zabiegiem zwiększającym odporność całego drzewostanu.
Zapamiętaj
Jeżeli pytanie dotyczy zwiększania odporności drzewostanu, najczęściej chodzi o działania hodowlane i ekologiczne, np. wzbogacanie składu gatunkowego, tworzenie podszytu i poprawę stabilności ekosystemu leśnego.