Stal nierdzewna to stal stopowa odporna na korozję dzięki odpowiednio dużej zawartości chromu. W pytaniach egzaminacyjnych należy zapamiętać: podstawowym składnikiem stopowym stali nierdzewnych jest chrom.
Dlaczego chrom jest najważniejszy?
Chrom tworzy na powierzchni stali bardzo cienką, zwartą warstwę tlenku chromu. Jest to tzw. warstwa pasywna, która chroni metal przed dalszym utlenianiem i korozją. Jeśli powierzchnia zostanie lekko zarysowana, warstwa może się samoczynnie odtworzyć w obecności tlenu.
Typowo za stal nierdzewną uznaje się stal zawierającą co najmniej około 10,5% chromu. Im większa zawartość chromu oraz odpowiedni dobór innych dodatków stopowych, tym lepsza odporność na korozję w wielu środowiskach.
Inne dodatki stopowe
W stalach nierdzewnych mogą występować również:
- nikiel – poprawia plastyczność i odporność korozyjną, stabilizuje strukturę austenityczną,
- molibden – zwiększa odporność na korozję wżerową, np. w środowisku chlorków,
- mangan – może częściowo zastępować nikiel,
- węgiel – wpływa na twardość i wytrzymałość, ale jego nadmiar może pogarszać odporność korozyjną.
Zastosowanie
Stale nierdzewne stosuje się m.in. w przemyśle spożywczym, chemicznym, medycznym, w budowie maszyn, zbiorników, rurociągów, narzędzi oraz elementów pracujących w wilgotnym lub agresywnym środowisku.
Najważniejsze do egzaminu
Jeśli pytanie brzmi: „Podstawowym składnikiem stopowym stali nierdzewnych jest…”, poprawna odpowiedź to zawsze chrom, a nie molibden, mangan ani wolfram.