Trzpień frezarski uniwersalny to element oprzyrządowania frezarki służący do mocowania frezów nasadzanych, czyli frezów z otworem. Stosuje się go głównie na frezarkach poziomych i uniwersalnych, np. do pracy frezami tarczowymi, walcowymi, kątowymi lub modułowymi.
Budowa
Typowy trzpień frezarski uniwersalny ma:
- chwyt stożkowy do osadzenia we wrzecionie frezarki,
- kołnierz lub zabieraki przenoszące moment obrotowy,
- część walcową z rowkiem wpustowym, na którą zakłada się frez,
- pierścienie dystansowe do ustawiania położenia freza,
- nakrętkę zaciskową dociskającą narzędzie,
- czasem końcówkę do podparcia w podtrzymce frezarki.
Zastosowanie
Trzpień umożliwia stabilne zamocowanie frezu nasadzanego i przeniesienie momentu obrotowego z wrzeciona na narzędzie. Frez jest ustalany na trzpieniu za pomocą wpustu oraz dociskany pierścieniami i nakrętką.
Jak rozpoznać na egzaminie?
Na ilustracjach trzpień frezarski uniwersalny często wygląda jak oprawka ze stożkowym chwytem oraz wystającą częścią walcową z miejscem na frez i nakrętką. Nie należy go mylić z uchwytem zaciskowym do tulejek ER ani z oprawką wiertarską szybkomocującą, które mają inną budowę i służą do mocowania innych narzędzi.