Tuleja rozprężna to element uchwytu narzędziowego służący do mocowania narzędzi z chwytem cylindrycznym. Po dokręceniu nakrętki tuleja zaciska się sprężyście na chwycie narzędzia, zapewniając jego osiowe i stabilne zamocowanie.
Do czego służy?
Tuleje rozprężne stosuje się najczęściej do mocowania narzędzi takich jak:
- wiertła z chwytem cylindrycznym,
- pogłębiacze z chwytem cylindrycznym,
- rozwiertaki,
- frezy trzpieniowe,
- nawiertaki.
W pytaniu egzaminacyjnym pokazana tuleja rozprężna powinna być zastosowana do mocowania pogłębiacza z chwytem cylindrycznym.
Jak rozpoznać tuleję rozprężną?
Charakterystyczne cechy tulei rozprężnej:
- ma kształt krótkiej tulei z otworem osiowym,
- posiada podłużne nacięcia umożliwiające sprężyste zaciskanie,
- współpracuje z oprawką i nakrętką zaciskową,
- mocuje narzędzie po obwodzie chwytu.
Czego nie mocuje się tuleją rozprężną?
Tuleja rozprężna nie jest przeznaczona do narzędzi z chwytem stożkowym, np. wierteł stożkowych Morse’a. Nie służy też do mocowania frezów tarczowych, które osadza się zwykle na trzpieniu frezarskim, ani dużych głowic frezarskich mocowanych na specjalnych oprawkach.
Zapamiętaj
Jeżeli narzędzie ma chwyt cylindryczny, bardzo często można je zamocować w tulei rozprężnej. Jeżeli narzędzie ma otwór centralny, jak frez tarczowy, zwykle wymaga trzpienia, a nie tulei.