Naddatek obróbkowy

Słownik kwalifikacji MEC.06 - Montaż i obsługa prostych elementów maszyn i urządzeń

Naddatek obróbkowy to warstwa materiału pozostawiona na przedmiocie po wcześniejszej operacji, przeznaczona do usunięcia w kolejnych etapach obróbki. Dzięki naddatkowi można uzyskać wymagany wymiar, kształt i jakość powierzchni.

Po co stosuje się naddatek?

Naddatek jest potrzebny, ponieważ półfabrykat lub element po obróbce wstępnej zwykle nie ma jeszcze wymiarów końcowych. Pozostawiona warstwa materiału pozwala:

  • wyrównać powierzchnię,
  • usunąć nierówności i ślady wcześniejszej obróbki,
  • doprowadzić element do wymiaru nominalnego,
  • uzyskać wymaganą dokładność wykonania.

Naddatek a dobór narzędzia

W obróbce ręcznej, np. podczas piłowania, wielkość naddatku decyduje o doborze pilnika. Duży naddatek usuwa się narzędziem zgrubnym, np. zdzierakiem. Mniejszy naddatek wymaga pilników dokładniejszych.

Przykładowo przy końcowym piłowaniu naddatku wynoszącego 0,3-0,5 mm stosuje się pilnik równiak. Drobniejsze pilniki, takie jak półgładzik, gładzik lub jedwabnik, służą do dalszego wygładzania i dokładniejszego wykańczania powierzchni.

Ważne na egzaminie

Naddatek nie jest błędem wykonania, lecz zaplanowaną warstwą materiału. Trzeba go usuwać stopniowo, dobierając narzędzie do etapu obróbki: od zgrubnej do wykańczającej.