Sprawdzian tłoczkowy to narzędzie kontrolne stosowane do szybkiego sprawdzania średnic otworów, szczególnie w produkcji seryjnej. Nie służy do odczytu dokładnej wartości wymiaru, lecz do oceny, czy otwór mieści się w dopuszczalnych granicach tolerancji.
Zastosowanie
Sprawdzian tłoczkowy stosuje się np. do kontroli otworu oznaczonego ϕ15H7. Wielka litera H oznacza tolerancję otworu, dlatego właściwym narzędziem jest sprawdzian do otworów, a nie sprawdzian szczękowy.
Budowa i zasada działania
Najczęściej sprawdzian ma dwie strony:
- strona przechodnia — powinna wejść w otwór,
- strona nieprzechodnia — nie powinna wejść w otwór.
Jeżeli strona przechodnia wchodzi, a nieprzechodnia nie wchodzi, oznacza to, że otwór mieści się w wymaganej tolerancji.
Dlaczego w produkcji seryjnej?
W produkcji seryjnej liczy się szybkość i powtarzalność kontroli. Sprawdzian tłoczkowy pozwala bardzo szybko ocenić poprawność otworu bez każdorazowego wykonywania dokładnego pomiaru mikrometrem lub średnicówką.
Ważne na egzaminie
Dla wymiaru ϕ15H7 należy rozpoznać, że chodzi o otwór w tolerancji H7, więc poprawnym narzędziem kontrolnym jest sprawdzian tłoczkowy.