Co to jest tolerancja wymiarowa?
Tolerancja wymiarowa określa dopuszczalny zakres, w którym może mieścić się rzeczywisty wymiar wykonanego elementu. W produkcji nie da się wykonać każdego wymiaru idealnie, dlatego na rysunku technicznym podaje się wymiar nominalny oraz dopuszczalne odchyłki.
Przykład zapisu:
140 +0,64 / -0,27 mm
Oznacza to, że wymiar nominalny wynosi 140 mm, ale gotowy element może być nieco większy lub mniejszy.
Wymiary graniczne
Aby sprawdzić, czy element jest wykonany prawidłowo, oblicza się:
- wymiar maksymalny = wymiar nominalny + odchyłka górna,
- wymiar minimalny = wymiar nominalny + odchyłka dolna.
Dla wymiaru 140 +0,64 / -0,27 mm:
- wymiar maksymalny: 140 + 0,64 = 140,64 mm,
- wymiar minimalny: 140 - 0,27 = 139,73 mm.
Poprawnie wykonany element musi mieć szerokość od 139,73 mm do 140,64 mm włącznie.
Jak rozwiązywać zadania egzaminacyjne?
- Odczytaj wymiar nominalny.
- Dodaj odchyłkę górną, aby uzyskać wymiar maksymalny.
- Dodaj lub odejmij odchyłkę dolną, aby uzyskać wymiar minimalny.
- Sprawdź, która odpowiedź mieści się w tym zakresie.
W podanym przykładzie wartość 139,99 mm jest poprawna, ponieważ mieści się między 139,73 mm a 140,64 mm.