Atropina
Słownik kwalifikacji MED.09 - Sporządzanie i wytwarzanie produktów leczniczych oraz prowadzenie obrotu produktami leczniczymi, wyrobami medycznymi, suplementami diety i środkami spożywczymi specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz innymi produktami dopuszczonymi do obrotu w aptece
Atropina to alkaloid tropanowy stosowany leczniczo najczęściej w postaci soli, np. jako atropiny siarczan. Farmakologicznie działa cholinolitycznie, czyli blokuje receptory muskarynowe dla acetylocholiny.
Mechanizm działania
Atropina jest antagonistą receptorów muskarynowych M. Hamuje wpływ układu przywspółczulnego na narządy. Dlatego jej działanie określa się także jako parasympatykolityczne.
Najważniejsze efekty działania
- rozszerzenie źrenic, porażenie akomodacji,
- przyspieszenie czynności serca,
- zmniejszenie wydzielania śliny, potu i wydzieliny oskrzelowej,
- rozkurcz mięśni gładkich przewodu pokarmowego i dróg moczowych,
- zmniejszenie perystaltyki jelit.
Zastosowanie
Atropina może być stosowana m.in. w bradykardii, w okulistyce do rozszerzania źrenicy, w premedykacji oraz jako odtrutka w zatruciach związkami fosforoorganicznymi lub substancjami pobudzającymi receptory muskarynowe.
Działania niepożądane
Typowe objawy wynikają z blokady układu cholinergicznego: suchość w ustach, zaburzenia widzenia, światłowstręt, tachykardia, zaparcia, zatrzymanie moczu, pobudzenie lub splątanie.
Wskazówka egzaminacyjna
Atropina nie działa cholinomimetycznie, bo nie pobudza receptorów cholinergicznych. Działa odwrotnie: blokuje działanie acetylocholiny, dlatego poprawna odpowiedź to działanie cholinolityczne.