Działanie przeciwgorączkowe
Słownik kwalifikacji MED.09 - Sporządzanie i wytwarzanie produktów leczniczych oraz prowadzenie obrotu produktami leczniczymi, wyrobami medycznymi, suplementami diety i środkami spożywczymi specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz innymi produktami dopuszczonymi do obrotu w aptece
Działanie przeciwgorączkowe polega na obniżeniu podwyższonej temperatury ciała, czyli gorączki. Nie oznacza ono zwykle obniżania prawidłowej temperatury organizmu, lecz przywracanie jej do wartości zbliżonych do fizjologicznych.
Mechanizm gorączki
Gorączka powstaje najczęściej w przebiegu zakażenia lub stanu zapalnego. Substancje pirogenne pobudzają wytwarzanie mediatorów zapalenia, m.in. prostaglandyny E2 (PGE2). PGE2 działa w ośrodkowym układzie nerwowym, szczególnie w obrębie podwzgórza, które pełni funkcję ośrodka termoregulacji.
Pod wpływem PGE2 podwzgórze „ustawia” wyższą temperaturę docelową organizmu. Skutkiem są dreszcze, skurcz naczyń skórnych i wzrost temperatury ciała.
Jak działają leki przeciwgorączkowe?
Leki przeciwgorączkowe, np. pochodne kwasu salicylowego takie jak kwas acetylosalicylowy, hamują enzymy cyklooksygenazy (COX). Powoduje to zmniejszenie syntezy prostaglandyn, w tym PGE2.
Efekt przeciwgorączkowy wynika więc głównie z wpływu na:
- ośrodkowy układ nerwowy, zwłaszcza podwzgórze,
- zmniejszenie stężenia prostaglandyn odpowiedzialnych za przestawienie punktu termoregulacji,
- uruchomienie mechanizmów oddawania ciepła, np. rozszerzenia naczyń skórnych i pocenia.
Ważne egzaminacyjnie
Działanie przeciwgorączkowe pochodnych kwasu salicylowego jest związane przede wszystkim z wpływem na ośrodkowy układ nerwowy, a nie na receptory adrenergiczne, układ krążenia czy obwodowy układ nerwowy.