Emulgatory amfoteryczne
Słownik kwalifikacji MED.09 - Sporządzanie i wytwarzanie produktów leczniczych oraz prowadzenie obrotu produktami leczniczymi, wyrobami medycznymi, suplementami diety i środkami spożywczymi specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz innymi produktami dopuszczonymi do obrotu w aptece
Emulgatory amfoteryczne to substancje, które mogą wykazywać zarówno charakter kwasowy, jak i zasadowy. Oznacza to, że w zależności od pH środowiska mogą przyjmować ładunek dodatni, ujemny albo występować w postaci obojętnej elektrycznie.
W technologii postaci leku do emulgatorów amfoterycznych zalicza się przede wszystkim naturalne substancje białkowe, np.:
- żelatynę,
- kazeinę,
- albuminy.
Dlaczego żelatyna i kazeina są amfoteryczne?
Żelatyna i kazeina są białkami. Cząsteczki białek zawierają grupy funkcyjne o różnym charakterze chemicznym, m.in.:
- grupy aminowe, które mogą wiązać protony i zachowywać się zasadowo,
- grupy karboksylowe, które mogą oddawać protony i zachowywać się kwasowo.
Dzięki temu białka mogą reagować zarówno z kwasami, jak i z zasadami. Właśnie ta cecha określana jest jako amfoteryczność.
Znaczenie w emulsjach
Emulgatory ułatwiają powstawanie emulsji i zwiększają jej trwałość. Substancje białkowe adsorbują się na granicy faz, np. olej-woda, tworząc warstwę ochronną wokół kropelek fazy rozproszonej. Utrudnia to łączenie się kropelek i rozwarstwianie emulsji.
Ważne egzaminacyjnie
Jeśli w pytaniu pojawiają się naturalne emulgatory białkowe, takie jak żelatyna i kazeina, należy kojarzyć je z substancjami amfoterycznymi, a nie wyłącznie anionowymi lub kationowymi.