Neurologiczne zaburzenia napięcia mięśniowego to zmiany napięcia mięśni wynikające z uszkodzenia lub nieprawidłowego działania układu nerwowego. Mogą dotyczyć ośrodkowego układu nerwowego, np. mózgu i rdzenia kręgowego, albo obwodowego układu nerwowego.
Najczęstsze formy zaburzeń
Do zaburzeń napięcia mięśniowego należą m.in.:
- spastyczność – wzmożone napięcie mięśniowe zależne od szybkości rozciągania mięśnia,
- wiotkość – obniżone napięcie mięśniowe,
- sztywność mięśniowa – stałe zwiększone napięcie,
- dystonia – mimowolne, nieprawidłowe skurcze mięśni.
Znaczenie w masażu
W masażu bardzo ważne jest odróżnienie zmian napięcia mięśniowego spowodowanych np. unieruchomieniem lub brakiem aktywności od zmian powstałych na tle neurologicznym. W przypadku zaburzeń neurologicznych reakcja mięśnia na bodziec może być nieprzewidywalna, a intensywna stymulacja może nasilić objawy.
Masaż izometryczny a tło neurologiczne
Masaż izometryczny stosuje się głównie w celu wzmocnienia mięśni osłabionych lub zanikających, np. po unieruchomieniu. Przeciwwskazaniem jest jednak zmiana napięcia mięśniowego wynikająca z zaburzeń neurologicznych, ponieważ problem nie dotyczy tylko samego mięśnia, ale jego sterowania przez układ nerwowy.
Przykłady sytuacji wymagających ostrożności
- stan po udarze mózgu ze spastycznością,
- uszkodzenia rdzenia kręgowego,
- choroby neurologiczne z zaburzeniami napięcia,
- niedowłady z nieprawidłową kontrolą mięśni.
W takich przypadkach postępowanie powinno być dobrane indywidualnie i zgodne z zaleceniami lekarza lub fizjoterapeuty.