Spastyczność to wzmożone napięcie mięśniowe wynikające z uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego. Może występować np. po udarze mózgu, urazie rdzenia kręgowego lub w niektórych chorobach neurologicznych. Mięśnie są nadmiernie napięte, a opór przy ruchu biernym zwykle rośnie przy szybszym rozciąganiu.
Znaczenie dla masażysty
U pacjenta ze spastycznością należy unikać bodźców, które mogą dodatkowo pobudzać mięśnie i nasilać odruchy. Zbyt intensywne techniki, szybkie tempo lub silny ucisk mogą zwiększyć napięcie zamiast je zmniejszyć.
Techniki wymagające ostrożności
Szczególnej ostrożności wymagają techniki silnie pobudzające, m.in.:
- intensywne ugniatanie,
- ugniatanie poprzeczne,
- energiczne oklepywanie,
- szybkie rozcieranie,
- gwałtowne rozciąganie tkanek.
Cel postępowania
W pracy z pacjentem spastycznym celem nie jest pobudzanie mięśni, lecz zwykle:
- zmniejszenie nadmiernego napięcia,
- poprawa komfortu,
- przygotowanie tkanek do kinezyterapii,
- ułatwienie prawidłowego ułożenia kończyny.
Zapamiętaj do egzaminu
W pytaniach egzaminacyjnych spastyczność oznacza wzmożone napięcie mięśniowe. Dlatego techniki pobudzające, takie jak ugniatanie poprzeczne, są przeciwwskazane przy porażeniach i niedowładach spastycznych.