Pomiar tętna
Słownik kwalifikacji MED.14 - Świadczenie usług medyczno-pielęgnacyjnych i opiekuńczych osobie chorej i niesamodzielnej
Pomiar tętna jest podstawową czynnością wykonywaną w opiece nad pacjentem. Pozwala ocenić pracę serca i krążenie. Tętno najczęściej mierzy się na tętnicy promieniowej, czyli po wewnętrznej stronie nadgarstka po stronie kciuka.
Jak prawidłowo mierzyć tętno?
Tętno bada się opuszkami dwóch lub trzech palców, nigdy kciukiem, ponieważ kciuk ma własne wyczuwalne tętnienie. Należy lekko ucisnąć tętnicę i policzyć uderzenia.
W praktyce:
- przy tętnie miarowym można liczyć przez 30 sekund i pomnożyć wynik razy 2,
- przy tętnie niemiarowym należy liczyć przez pełną minutę,
- wynik zapisuje się jako liczbę uderzeń na minutę, np. 80/min.
Co ocenia się podczas pomiaru?
Podczas badania tętna ocenia się:
- częstość — liczba uderzeń na minutę,
- miarowość — czy odstępy między uderzeniami są równe,
- napięcie i wypełnienie — czy tętno jest dobrze wyczuwalne.
Normy u osoby dorosłej
U dorosłego tętno spoczynkowe wynosi zwykle 60–100/min. Wynik poniżej 60/min może wskazywać na bradykardię, a powyżej 100/min na tachykardię.
Ważne dla opiekuna medycznego
Niepokojące są wartości bardzo wysokie, bardzo niskie, nagła zmiana tętna lub tętno niemiarowe. Opiekun medyczny nie stawia diagnozy, ale powinien prawidłowo wykonać pomiar, udokumentować wynik i zgłosić odchylenia personelowi medycznemu.