Decentracja soczewki
Słownik kwalifikacji MEP.03 - Wykonywanie i naprawa pomocy wzrokowych
Decentracja soczewki to przesunięcie środka optycznego soczewki względem osi widzenia oka. Jeżeli pacjent patrzy przez punkt inny niż środek optyczny, soczewka zaczyna wykazywać działanie pryzmatyczne.
Związek z mocą soczewki
Wielkość działania pryzmatycznego zależy od:
- mocy soczewki,
- odległości punktu patrzenia od środka optycznego,
- znaku soczewki: plusowej lub minusowej.
Stosuje się zasadę Prentice’a:
P = c · D
Gdzie:
- P – moc pryzmatyczna w dioptriach pryzmatycznych,
- c – decentracja w centymetrach,
- D – moc soczewki w dioptriach.
Kierunek bazy pryzmatu
Dla soczewki minusowej baza pryzmatu znajduje się po stronie grubszej części soczewki, czyli ku obwodowi. Dlatego jeśli soczewka minusowa zostanie przesunięta w jedną stronę, oko patrzy przez przeciwną część soczewki i powstaje określony efekt pryzmatyczny.
Przykład egzaminacyjny: soczewka OL –5,00 DS przesunięta w stronę nosa powoduje, że lewe oko patrzy przez część skroniową soczewki. W soczewce minusowej daje to działanie pryzmatyczne BO, czyli bazą na zewnątrz.
Znaczenie praktyczne
Decentracja może być:
- celowa – gdy chcemy uzyskać określony efekt pryzmatyczny,
- niezamierzona – jako błąd montażu okularów.
W pracy optyka ważne jest prawidłowe ustawienie środka optycznego, ponieważ niekontrolowane działanie pryzmatyczne może powodować dyskomfort, bóle głowy lub zaburzenia widzenia obuocznego.