Pigmenty lakiernicze to drobno zmielone, nierozpuszczalne substancje stałe dodawane do materiałów lakierniczych. Nadają powłoce barwę, krycie oraz mogą poprawiać jej właściwości użytkowe, np. odporność na promieniowanie UV lub działanie korozji.
Podział chemiczny pigmentów
Z chemicznego punktu widzenia pigmenty dzieli się przede wszystkim na:
- pigmenty nieorganiczne – pochodzą ze związków mineralnych lub metali; przykłady: minia ołowiana, pył aluminiowy, tlenki żelaza, dwutlenek tytanu,
- pigmenty organiczne – związki oparte głównie na chemii węgla; w ujęciu egzaminacyjnym przykładem może być sadza.
W pytaniach egzaminacyjnych ważne jest odróżnienie pigmentów od innych składników materiałów powłokowych. Pigment nie jest rozpuszczalnikiem ani żywicą — jest cząstką stałą rozproszoną w spoiwie.
Funkcje pigmentów w lakiernictwie
Pigmenty mogą pełnić kilka funkcji:
- nadawanie koloru powłoce,
- zwiększanie siły krycia,
- ochrona podłoża przed promieniowaniem UV,
- poprawa odporności antykorozyjnej,
- uzyskanie efektów specjalnych, np. metalicznych dzięki pyłowi aluminiowemu.
Jak nie pomylić pigmentów z innymi składnikami?
Przykłady takie jak ksylen, butanol, glikol lub grupy: alkohole, etery, węglowodory odnoszą się do rozpuszczalników. Z kolei żywice naturalne i syntetyczne, produkty bitumiczne oraz oleje roślinne są składnikami spoiw lub substancjami błonotwórczymi. Pigmenty rozpoznaje się po tym, że są nierozpuszczalnymi cząstkami nadającymi barwę, krycie albo właściwości ochronne.