Mechanizm tłokowo-korbowy
Słownik kwalifikacji MOT.05 - Obsługa, diagnozowanie oraz naprawa pojazdów samochodowych
Mechanizm tłokowo-korbowy to zespół elementów silnika spalinowego, który zamienia ruch posuwisto-zwrotny tłoka na ruch obrotowy wału korbowego. Jest jednym z podstawowych układów mechanicznych silnika samochodowego.
Główne elementy
Do mechanizmu tłokowo-korbowego należą przede wszystkim:
- tłok – porusza się w cylindrze pod wpływem ciśnienia gazów spalinowych,
- pierścienie tłokowe – uszczelniają przestrzeń między tłokiem a cylindrem i zgarniają olej,
- sworzeń tłokowy – łączy tłok z korbowodem i przekazuje siły z tłoka na korbowód,
- korbowód – przenosi siłę ze sworznia tłokowego na wał korbowy,
- wał korbowy – zamienia ruch posuwisto-zwrotny na ruch obrotowy.
Rola sworznia tłokowego
W pytaniach egzaminacyjnych często pojawia się rozróżnienie między elementami tłoka i korbowodu. Za przekazywanie sił z tłoka na korbowód odpowiada sworzeń tłokowy. Nie należy mylić go z pierścieniami tłokowymi, które odpowiadają głównie za uszczelnienie i kontrolę filmu olejowego.
Główka i stopa korbowodu
Korbowód ma dwie charakterystyczne części:
- główkę korbowodu – mniejszy otwór, w którym pracuje sworzeń tłokowy,
- stopę korbowodu – większy otwór mocowany do czopa korbowego wału korbowego.
Znaczenie diagnostyczne
Zużycie elementów mechanizmu tłokowo-korbowego może powodować stuki silnika, spadek ciśnienia sprężania, zwiększone zużycie oleju oraz obniżenie mocy silnika.