Co to jest śruba mikrometryczna?
Śruba mikrometryczna to przyrząd pomiarowy służący do bardzo dokładnego pomiaru wymiarów zewnętrznych, takich jak średnica czopów wału korbowego, sworzni czy grubość elementów. W motoryzacji stosuje się ją tam, gdzie suwmiarka nie zapewnia wystarczającej dokładności.
Typowa dokładność śruby mikrometrycznej wynosi 0,01 mm, a w dokładniejszych wykonaniach nawet 0,001 mm. Dzięki temu można ocenić zużycie elementu i porównać wynik z danymi naprawczymi producenta.
Budowa
Podstawowe elementy śruby mikrometrycznej:
- kabłąk,
- kowadełko,
- wrzeciono,
- tuleja z podziałką,
- bęben z podziałką,
- sprzęgiełko zapadkowe lub cierne.
Sprzęgiełko zapewnia jednakową siłę docisku, co ogranicza błędy pomiaru.
Zastosowanie w pojazdach samochodowych
Śruba mikrometryczna jest używana m.in. do pomiaru:
- średnicy czopów głównych i korbowych wału korbowego,
- średnicy tłoków,
- średnicy sworzni,
- grubości tarcz i innych precyzyjnych elementów.
Przy pomiarze czopów wału korbowego ważna jest nie tylko średnica, ale też sprawdzenie, czy nie występuje owalizacja lub stożkowatość. Dlatego pomiar wykonuje się w kilku przekrojach i kierunkach.
Jak prawidłowo mierzyć?
- oczyść powierzchnię mierzoną,
- dobierz właściwy zakres mikrometru, np. 25–50 mm,
- umieść element między kowadełkiem a wrzecionem,
- dokręcaj przez sprzęgiełko, nie „na siłę”,
- odczytaj wynik z tulei i bębna,
- porównaj wynik z dokumentacją techniczną.
Dlaczego nie suwmiarka?
Suwmiarka jest przyrządem uniwersalnym, ale zwykle ma mniejszą dokładność niż mikrometr. Przy ocenie zużycia czopów wału korbowego różnice rzędu setnych milimetra mają znaczenie, dlatego właściwym narzędziem jest śruba mikrometryczna.
Najważniejsze do zapamiętania
Do pomiaru średnicy czopów wału korbowego stosuje się śrubę mikrometryczną, ponieważ umożliwia ona bardzo dokładny pomiar średnicy zewnętrznej i ocenę zużycia elementu.