Układ rozrządu silnika

Słownik kwalifikacji MOT.05 - Obsługa, diagnozowanie oraz naprawa pojazdów samochodowych

Czym jest układ rozrządu silnika?

Układ rozrządu odpowiada za otwieranie i zamykanie zaworów w odpowiednich momentach pracy silnika. Dzięki temu do cylindra może dostać się świeży ładunek, a spaliny są usuwane na zewnątrz. Prawidłowa praca rozrządu ma bezpośredni wpływ na moc, kulturę pracy i trwałość silnika.

Główne elementy układu rozrządu

Do podstawowych elementów należą:
- wałek lub wałki rozrządu,
- zawory ssące i wydechowe,
- popychacze, dźwigienki lub szklanki,
- napęd rozrządu – pasek, łańcuch albo koła zębate,
- elementy regulacyjne i prowadzące.

Wałek rozrządu jest napędzany od wału korbowego i obraca się w odpowiedniej synchronizacji z pracą tłoków.

Rodzaje układów rozrządu

Ze względu na położenie wałka rozrządu wyróżnia się m.in.:
- OHV – wałek w bloku silnika,
- SOHC – jeden wałek rozrządu w głowicy,
- DOHC – dwa wałki rozrządu w głowicy.

W pytaniach egzaminacyjnych często sprawdza się znajomość tych skrótów i ich rozwinięć.

Znaczenie w pracy silnika

Układ rozrządu musi działać bardzo dokładnie. Nawet niewielkie przestawienie faz rozrządu może powodować:
- spadek mocy,
- nierówną pracę silnika,
- trudności z uruchamianiem,
- wzrost zużycia paliwa,
- w silnikach kolizyjnych nawet uszkodzenie zaworów i tłoków.

Objawy usterek układu rozrządu

Typowe objawy to:
- hałas z okolicy rozrządu,
- nierówna praca silnika,
- brak mocy,
- problemy z rozruchem,
- zapalenie kontrolki silnika.

Najważniejsze do zapamiętania

Układ rozrządu steruje wymianą ładunku w cylindrze przez odpowiednie otwieranie i zamykanie zaworów. W oznaczeniach technicznych warto zapamiętać, że DOHC oznacza dwa wałki rozrządu w głowicy, a SOHC jeden wałek w głowicy.