Co to jest gramatura?
Gramatura to masa 1 metra kwadratowego materiału, wyrażana w g/m2. Jest jednym z podstawowych parametrów papieru i kartonu, ponieważ wpływa na:
- sztywność,
- grubość,
- wytrzymałość,
- przeznaczenie materiału.
Im wyższa gramatura, tym materiał jest zwykle cięższy i sztywniejszy.
Jak interpretować gramaturę?
Przykładowo:
- 80-100 g/m2 – typowy papier biurowy i offsetowy,
- 130-170 g/m2 – ulotki, plakaty, wkładki,
- 200-250 g/m2 – okładki, karty, lekkie kartony,
- 300-400 g/m2 – pocztówki, zaproszenia, wizytówki premium, kartoniki reklamowe,
- bardzo wysokie gramatury – materiały specjalne i tektury.
Znaczenie w praktyce poligraficznej
Dobór gramatury zależy od funkcji wyrobu. Dla pocztówki ważne są:
- odpowiednia sztywność,
- odporność na uszkodzenia,
- estetyka,
- możliwość wygodnego zadruku.
Dlatego papier o gramaturze 100 g/m2 lub 135 g/m2 jest zwykle zbyt cienki na pocztówkę, nawet jeśli dobrze przyjmuje druk. Z kolei materiał o gramaturze 300-400 g/m2 daje właściwą trwałość i jakość użytkową.
Gramatura a rodzaj materiału
Sama gramatura nie wystarcza do oceny przydatności podłoża. Trzeba uwzględnić także:
- czy jest to papier czy karton,
- czy powierzchnia jest powlekana,
- jak materiał zachowuje się w druku,
- czy nadaje się do dalszej obróbki.
Na przykład cienki papier kredowany może dobrze oddawać kolory, ale nadal nie będzie odpowiednio sztywny na pocztówkę.
Najważniejsze do zapamiętania
Gramatura mówi, jak ciężki jest 1 m2 materiału, a pośrednio także jak sztywny i trwały będzie wyrób. W zadaniach egzaminacyjnych trzeba łączyć gramaturę z przeznaczeniem produktu. Dla pocztówki najlepszy jest zwykle karton o gramaturze 300-400 g/m2, a nie zwykły papier o niższej gramaturze.