Kalkulacja kosztu papieru polega na ustaleniu, ile arkuszy trzeba kupić, jaka będzie ich łączna masa, a następnie przeliczeniu tej masy na cenę według stawki za 1 kg.
Kolejność obliczeń
- Ustal format wyrobu – np. ulotka A5.
- Sprawdź format arkusza handlowego – np. 860 × 610 mm.
- Oblicz użytek na arkuszu – czyli ile egzemplarzy zmieści się na jednym arkuszu.
- Wyznacz liczbę potrzebnych arkuszy:
- liczba użytków = liczba egzemplarzy / liczba sztuk na arkuszu - Oblicz powierzchnię jednego arkusza w m².
- Oblicz masę jednego arkusza:
- masa arkusza = powierzchnia × gramatura - Oblicz masę całego nakładu:
- masa całkowita = masa 1 arkusza × liczba arkuszy - Oblicz koszt:
- koszt = masa całkowita w kg × cena za 1 kg
Wzory
- powierzchnia arkusza:
a × b(po zamianie mm na m) - masa 1 arkusza:
powierzchnia arkusza × gramatura - liczba arkuszy:
nakład / liczba użytków na arkuszu - koszt papieru:
masa całkowita × cena za 1 kg
Przykład
Dla ulotki A5 na arkuszu 860 × 610 mm można rozmieścić 8 użytków.
Przy nakładzie 10 000 sztuk potrzeba:
10 000 / 8 = 1250 arkuszy
Powierzchnia jednego arkusza:
0,86 × 0,61 = 0,5246 m²
Masa jednego arkusza przy gramaturze 115 g/m²:
0,5246 × 115 = 60,329 g
Masa całkowita:
1250 × 60,329 g = 75411,25 g = 75,41125 kg
Koszt:
75,41125 × 3,80 zł = 286,56 zł
Jeżeli jednak w zadaniu przyjmuje się druk jednostronny z odpowiednim układem użytków lub inną interpretację arkusza produkcyjnego, wynik może być inny. Dlatego w zadaniach egzaminacyjnych kluczowe jest dokładne ustalenie liczby użytków na arkuszu zgodnie z założeniem testu.
Na co uważać
- zamiana mm na m,
- odróżnienie formatu wyrobu od formatu arkusza,
- poprawne policzenie użytków na arkuszu,
- przeliczenie gramów na kilogramy,
- sprawdzenie, czy zadanie uwzględnia naddatek technologiczny.