Co to jest naddatek technologiczny w druku?
Naddatek technologiczny to dodatkowa liczba arkuszy lub egzemplarzy doliczana do planowanego nakładu, aby pokryć straty powstające podczas produkcji poligraficznej. Nie jest to zapas „na wszelki wypadek”, lecz element kalkulacji technologicznej.
Po co stosuje się naddatek?
Naddatek uwzględnia m.in.:
- rozruch maszyny drukującej,
- ustawienie pasowania i kolorów,
- odpady przy krojeniu,
- uszkodzenia arkuszy w trakcie druku i obróbki,
- straty przy operacjach introligatorskich.
Dzięki temu po zakończeniu produkcji można uzyskać zamówioną liczbę gotowych wyrobów.
Jak obliczyć naddatek?
Najczęściej oblicza się go procentowo:
liczba po doliczeniu naddatku = nakład podstawowy × (1 + procent naddatku)
Przykład:
- nakład: 800 szt.
- naddatek: 15%
800 × 1,15 = 920 szt.
Oznacza to, że do produkcji należy przyjąć 920 użytków, a nie tylko 800.
Naddatek a liczba arkuszy
Jeżeli na jednym arkuszu mieści się więcej niż jeden użytek, to po doliczeniu naddatku trzeba jeszcze przeliczyć wynik na liczbę arkuszy.
Przykład dla arkusza A2 i użytku A4:
- na 1 arkuszu A2 mieszczą się 4 użytki A4,
- potrzeba 920 użytków,
- liczba arkuszy:
920 ÷ 4 = 230 arkuszy
Na co uważać?
- Naddatek dolicza się do nakładu, a nie po obliczeniu liczby arkuszy „na oko”.
- Wynik trzeba odnieść do liczby użytków na arkuszu.
- W praktyce wynik powinien być liczbą całkowitą; gdy wychodzi ułamek, zaokrągla się w górę.
Najważniejsze
W zadaniach egzaminacyjnych naddatek technologiczny oznacza, że trzeba najpierw zwiększyć planowany nakład o podany procent, a dopiero potem obliczyć liczbę potrzebnych arkuszy.