Porastanie zbóż to zjawisko przedwczesnego kiełkowania ziarna jeszcze w kłosie, przed zbiorem. Występuje najczęściej podczas dojrzewania zbóż, gdy przez dłuższy czas panuje ciepła i deszczowa pogoda. Wilgoć uruchamia proces kiełkowania, a odpowiednia temperatura dodatkowo go przyspiesza.
Kiedy występuje?
Porastanie może pojawić się szczególnie u zbóż ozimych, np. pszenicy ozimej, żyta czy pszenżyta, w końcowej fazie dojrzewania. Największe ryzyko występuje, gdy dojrzałe lub prawie dojrzałe kłosy długo pozostają na polu i są stale zwilżane opadami.
Skutki porastania
Porastanie obniża jakość ziarna, ponieważ w ziarnie rozpoczyna się rozkład substancji zapasowych. Skutkiem może być:
- pogorszenie wartości przemiałowej i wypiekowej ziarna,
- spadek liczby opadania w pszenicy i życie,
- obniżenie wartości paszowej lub handlowej,
- utrata zdolności kiełkowania materiału siewnego,
- większa podatność ziarna na porażenie chorobami i pleśnienie.
Jak ograniczać ryzyko?
Ryzyko porastania można zmniejszyć przez terminowy zbiór, dobór odmian mniej podatnych na porastanie oraz szybkie dosuszanie wilgotnego ziarna po zbiorze. Ważne jest także obserwowanie prognozy pogody w okresie żniw.
W pytaniach egzaminacyjnych
Jeżeli w pytaniu pojawia się opis: długotrwała, deszczowa i ciepła pogoda podczas dojrzewania zbóż, właściwą odpowiedzią jest zwykle porastanie, czyli kiełkowanie ziarna w kłosach.