Układ przeniesienia napędu ciągnika rolniczego przekazuje moment obrotowy z silnika na koła napędowe oraz, w razie potrzeby, na wałek odbioru mocy WOM. Dzięki niemu ciągnik może ruszać, zmieniać prędkość jazdy, cofać oraz przekazywać napęd do maszyn rolniczych.
Podstawowe elementy układu
Typowy układ przeniesienia napędu obejmuje:
- silnik – źródło momentu obrotowego,
- sprzęgło – umożliwia rozłączanie i płynne łączenie silnika ze skrzynią biegów,
- skrzynię biegów – zmienia przełożenia, czyli prędkość i siłę uciągu,
- wał napędowy lub przekładnie pośrednie – przekazują napęd dalej,
- mechanizm różnicowy – pozwala kołom jednej osi obracać się z różnymi prędkościami podczas skrętu,
- zwolnice – dodatkowo zwiększają moment obrotowy na kołach,
- koła napędowe – zamieniają moment obrotowy na siłę uciągu.
Rola sprzęgła na schemacie
Na schematach ciągnika sprzęgło znajduje się zwykle między silnikiem a skrzynią biegów. Jest to ważna wskazówka przy rozpoznawaniu elementów na rysunku egzaminacyjnym. W pytaniu, w którym poprawną odpowiedzią jest numer 2, oznacza to, że właśnie ten element wskazuje sprzęgło.
Dlaczego układ jest ważny?
Sprawny układ przeniesienia napędu zapewnia płynne ruszanie, dobór odpowiedniej prędkości roboczej i właściwe wykorzystanie mocy silnika. Objawy usterek to m.in. ślizganie się sprzęgła, trudności ze zmianą biegów, hałas przekładni lub brak napędu na koła.