Co to jest make or buy?
Make or buy to decyzja strategiczna polegająca na wyborze, czy dane działania przedsiębiorstwo powinno wykonywać samodzielnie („make”), czy zlecić je na zewnątrz wyspecjalizowanej firmie („buy”). W logistyce i transporcie dotyczy to np. pytania, czy utrzymywać własną flotę i kierowców, czy korzystać z usług przewoźnika zewnętrznego.
Znaczenie w transporcie
W obszarze transportu decyzja make or buy jest podejmowana po analizie danych dotyczących m.in.:
- kosztów własnych i kosztów zakupu usługi,
- dostępności środków transportu,
- elastyczności działania,
- terminowości dostaw,
- jakości i niezawodności obsługi,
- skali przewozów.
Warianty decyzji
- Make – przedsiębiorstwo organizuje transport we własnym zakresie.
- posiada własne pojazdy,
- zatrudnia kierowców,
- ponosi koszty eksploatacji, paliwa, serwisu i ubezpieczeń.
- Buy – przedsiębiorstwo kupuje usługę transportową od firmy zewnętrznej.
- ogranicza inwestycje we flotę,
- korzysta z doświadczenia przewoźnika,
- płaci za wykonaną usługę.
Kiedy wybrać make?
Własny transport opłaca się częściej wtedy, gdy:
- przewozy są regularne i duże,
- firma chce mieć pełną kontrolę nad dostawami,
- trasy są stałe i dobrze zaplanowane,
- wykorzystanie floty jest wysokie.
Kiedy wybrać buy?
Zakup usługi transportowej jest korzystny, gdy:
- przewozy są nieregularne,
- firma nie chce ponosić wysokich kosztów stałych,
- potrzebna jest szybka elastyczność,
- zewnętrzny operator oferuje niższy koszt lub lepszą jakość.
Przykład
Magazyn obsługuje sezonowe wysyłki. Po analizie kosztów paliwa, wynagrodzeń, serwisu i zakupu pojazdów okazuje się, że bardziej opłacalne jest zlecenie transportu firmie przewozowej. To właśnie decyzja buy.
Najważniejsze do zapamiętania
Decyzja make or buy to wybór między realizacją transportu własnymi siłami a zakupem usługi zewnętrznej. Jest to klasyczna decyzja strategiczna podejmowana na podstawie analizy kosztów, zasobów i efektywności.