Co to jest zapas nadwyżkowy?
Zapas nadwyżkowy to część zapasu, która przekracza poziom zapasu minimalnego potrzebnego do zapewnienia ciągłości pracy magazynu lub produkcji. Oznacza to, że firma posiada więcej materiału lub towaru, niż wynika z niezbędnego zabezpieczenia bieżących potrzeb.
Jak obliczyć zapas nadwyżkowy?
Najpierw ustala się zapas rzeczywisty, czyli stan zapasu dostępny po uwzględnieniu przyjęć w danym okresie.
Wzór:
zapas rzeczywisty = zapas początkowy + dostawy
zapas nadwyżkowy = zapas rzeczywisty - zapas minimalny
Przykład
Dane:
- zapas początkowy: 5000 m
- zakup w miesiącu: 2500 m
- zapas minimalny: 6000 m
Obliczenia:
zapas rzeczywisty = 5000 m + 2500 m = 7500 m
zapas nadwyżkowy = 7500 m - 6000 m = 1500 m
Odpowiedź: zapas nadwyżkowy wynosi 1500 m.
Znaczenie w gospodarce magazynowej
Zapas nadwyżkowy może:
- zwiększać bezpieczeństwo zaopatrzenia,
- chronić przed opóźnieniami dostaw,
- ale też powodować wyższe koszty magazynowania.
Zbyt duży zapas nadwyżkowy oznacza zamrożenie środków finansowych i zajmowanie powierzchni magazynowej. Dlatego w logistyce dąży się do utrzymywania zapasów na poziomie uzasadnionym potrzebami produkcji i sprzedaży.
Na co uważać na egzaminie?
Najczęstszy błąd to odjęcie zapasu minimalnego tylko od zakupu, zamiast od całego zapasu dostępnego. Trzeba pamiętać, że liczy się suma:
- zapasu początkowego,
- przychodów materiału,
- a dopiero potem porównanie z zapasem minimalnym.
Podsumowanie
Zapas nadwyżkowy to nadmiar zapasu ponad wymagane minimum. W zadaniach egzaminacyjnych oblicza się go przez porównanie zapasu rzeczywistego z zapasem minimalnym. Jeśli wynik jest dodatni, oznacza nadwyżkę; jeśli ujemny, oznacza niedobór.