Paletowa jednostka ładunkowa
Słownik kwalifikacji SPL.05 - Organizacja transportu oraz obsługa klientów i kontrahentów
Paletowa jednostka ładunkowa (pjł)
PJŁ to skrót od paletowa jednostka ładunkowa - ładunek ułożony na palecie (płaskiej, skrzyniowej lub słupkowej) i zabezpieczony tak, że można go magazynować, przeładowywać wózkiem widłowym i przewozić jako jedną całość. W skład pjł wchodzi zarówno towar, jak i sama paleta oraz elementy zabezpieczające.
Z czego składa się pjł
- paleta - najczęściej EUR 1200 × 800 × 144 mm albo przemysłowa 1200 × 1000 mm,
- ładunek - opakowania jednostkowe lub zbiorcze (kartony, worki, zgrzewki) ułożone warstwami,
- zabezpieczenie - folia stretch lub termokurczliwa, taśmy, narożniki, przekładki między warstwami,
- oznakowanie - etykieta logistyczna (np. z kodem SSCC) i znaki manipulacyjne.
Pjł obsługuje się sprzętem z widłami (wózki widłowe, paleciaki), dlatego pozwala zmechanizować przeładunki i skrócić ich czas.
Formowanie pjł - zasady
- ładunek nie może wystawać poza obrys palety,
- cięższe opakowania układa się na dole, lżejsze na górze,
- warstwy układa się wiązaniem (na przemian), żeby jednostka była stabilna,
- trzeba zachować dopuszczalną wysokość i masę pjł - podaje je odbiorca, przewoźnik albo producent palety,
- jednostkę owija się folią i oznakowuje.
Masa pjł
Masa paletowej jednostki ładunkowej to masa towaru (z opakowaniami) plus masa palety:
[ m_{\text{pjł}} = m_{\text{palety}} + n \cdot m_{\text{opakowania}} ]
Przykład. Na europalecie o masie 20 kg ułożono 36 zgrzewek, każda zawiera 15 opakowań po 1 kg.
- masa towaru: 36 × 15 × 1 kg = 540 kg,
- masa pjł: 540 kg + 20 kg = 560 kg.
Najczęstszy błąd to podanie samej masy towaru (540 kg) i pominięcie palety.
Liczba pjł
Liczbę jednostek oblicza się, dzieląc liczbę sztuk towaru przez liczbę sztuk na jednej palecie i zaokrąglając w górę.
Przykład. Na palecie mieści się 36 kartonów po 20 części, czyli 720 części. Do zapakowania jest 15 120 części: 15 120 ÷ 720 = 21 pjł.
Gdy dzielenie nie wychodzi równo, ostatnia jednostka jest niepełna - np. przy 40 pustakach na palecie 3 520 pustaków daje 88 pjł pełnych, a 3 525 pustaków - 88 pełnych i 1 niepełną.
Pjł w transporcie
Paletowe jednostki ładunkowe ładuje się do naczep, kontenerów i wagonów. Do standardowej naczepy o długości 13,6 m mieszczą się 33 palety EUR w jednej warstwie. Przy planowaniu załadunku sprawdza się trzy ograniczenia: powierzchnię podłogi, wysokość przestrzeni ładunkowej (czy pjł można ustawić piętrowo) i ładowność środka transportu.
Na egzaminie
W SPL.05 zadania o pjł dotyczą: definicji (ładunek na palecie płaskiej lub skrzyniowej, przystosowany do obsługi sprzętem z widłami - paletowa jednostka ładunkowa, a nie kontener), masy pjł (towar + paleta), liczby pjł z liczby sztuk towaru oraz liczby pjł mieszczących się w naczepie lub kontenerze.