Zgodnie z Kodeksem cywilnym spedytor może nie tylko organizować przewóz, ale także samodzielnie wykonać przewóz przesyłki. W takiej sytuacji występuje jednocześnie w roli spedytora i przewoźnika.
Kluczowa zasada wynika z art. 800 Kodeksu cywilnego: spedytor może sam dokonać przewozu, a wtedy ma prawa i obowiązki przewoźnika.
Co to oznacza w praktyce?
Jeżeli spedytor sam wykonuje przewóz, to nie ogranicza się wyłącznie do czynności organizacyjnych, takich jak:
- wybór przewoźnika,
- przygotowanie dokumentów,
- nadanie przesyłki,
- obsługa zlecenia transportowego.
Przejmuje również odpowiedzialność typową dla przewoźnika, czyli za faktyczne przemieszczenie ładunku z miejsca nadania do miejsca przeznaczenia.
Prawa i obowiązki przewoźnika
Spedytor wykonujący przewóz ma m.in. obowiązek:
- przewieźć przesyłkę zgodnie z umową,
- dbać o powierzony ładunek,
- wydać przesyłkę uprawnionemu odbiorcy,
- ponosić odpowiedzialność za utratę, ubytek lub uszkodzenie przesyłki na zasadach dotyczących przewoźnika.
Jednocześnie ma prawa przewoźnika, np. prawo do wynagrodzenia za wykonany przewóz lub dochodzenia roszczeń wynikających z umowy przewozu.
Znaczenie egzaminacyjne
W pytaniach egzaminacyjnych należy zapamiętać, że spedytor nie jest pozbawiony możliwości wykonania przewozu osobiście. Jeśli się tego podejmie, nie ma „ograniczonych” praw przewoźnika ani nie jest zwolniony z jego obowiązków. Obowiązuje zasada: spedytor wykonujący przewóz = prawa i obowiązki przewoźnika.