Duszność
Słownik kwalifikacji SPO.01 - Udzielanie pomocy i organizacja wsparcia osobie niepełnosprawnej
Co to jest duszność?
Duszność to subiektywne uczucie braku powietrza, trudności w oddychaniu lub niemożności wykonania pełnego wdechu. Może pojawić się nagle albo narastać stopniowo. U osoby z niepełnosprawnością lub chorobą przewlekłą wymaga uważnej obserwacji, ponieważ może świadczyć o pogorszeniu stanu zdrowia.
Objawy nasilającej się duszności
Typowe symptomy to:
- niepokój i uczucie lęku, często wynikające z braku powietrza,
- kaszel, czasem suchy lub z odkrztuszaniem wydzieliny,
- przyspieszony lub płytki oddech,
- trudność w mówieniu pełnymi zdaniami,
- sinienie ust lub palców,
- przyjmowanie pozycji siedzącej, pochylonej do przodu,
- wzmożona potliwość, osłabienie.
W pytaniach egzaminacyjnych ważne jest odróżnienie duszności od objawów niezwiązanych bezpośrednio z oddychaniem, takich jak silny głód czy wzmożone pragnienie.
Jak powinien zareagować opiekun?
Należy zachować spokój i:
- ułożyć osobę w pozycji ułatwiającej oddychanie, najczęściej półsiedzącej,
- rozluźnić uciskającą odzież,
- zapewnić dopływ świeżego powietrza,
- obserwować oddech, kolor skóry i poziom świadomości,
- pomóc w użyciu zaleconego leku, np. inhalatora, jeśli pacjent go posiada,
- wezwać pomoc medyczną, gdy duszność narasta, pojawia się sinica, ból w klatce piersiowej lub zaburzenia świadomości.
Ważne
Nasilająca się duszność jest objawem alarmowym. Nie należy bagatelizować niepokoju, kaszlu i lęku u pacjenta, ponieważ mogą być pierwszym sygnałem pogarszającej się wydolności oddechowej.